دلایل ایجاد تب‌خال و روش‌های درمان آن

نوشته: لیندی کنکل، نویسنده وب سایت سلامت روزمره

تب‌خال‌ها کوچکند اما با این وجود تاول‌های دردناکی هستند که معمولاً در کنار دهان به وجود می‌آیند و بعضی اوقات به آن‌ها نام تاول‌های تب‌دار و یا دانه‌های دهانی نیز می‌دهند.

تب‌خال‌ها مسری هستند و حتی می‌توانند توسط آب دهان یا مناطقی از پوست که با آن‌ها برخورد داشته‌اند منتشر شوند. تقریباً هیچ درمانی برای آنها وجود ندارد، اما خودشان در عرض یک یا دو هفته از بین می‌روند و معمولاً ردی و یا جای زخمی از خود به جای نمی‌گذارند.

بعضی داروها و درمان‌ها می‌توانند در تسکین دادن دردی که از تب‌خال‌ها به وجود می‌آید، مؤثر باشند و کمک کنند.

چه چیزهایی باعث به وجود آمدن تب‌خال می‌شود؟

تب‌خال‌ها توسط عفونت و همچنین توسط ویروسی که به آن ویروس تب‌خال می‌گویند، به وجود می‌آیند.

ولی همه افراد با مبتلا شدن به این ویروس دچار این بیماری نمی‌شوند. در واقع دو نوع ویروس تب‌خال وجود دارد که معمولاً بیشتر تب‌خال‌ها توسط ویروس نوع ۱ (HSV-1) به وجود می‌آیند و ویروس نوع ۲ (HSV-2) بیشتر روی دستگاه تناسلی اثر می‌گذارد.

ویروس و یا عفونت تب‌خال بسیار شایع است. طبق ارزیابی‌های سازمان جهانی بهداشت از بین تمامی افراد جوان‌تر از پنجاه سال حدود ۶۷ درصد مبتلا به این ویروس هستند و همچنین طبق آمار، در ایالات متحده امریکا حدود ۵۴ درصد افرادی که بین ۱۴ تا ۴۹ سال سن دارند مبتلا به این ویروس هستند. بیشتر افراد در دوران نوجوانی و یا کودکی و بلوغ به این ویروس مبتلا شده‌اند.

و البته این‌گونه نیست که همه افراد مبتلا شده به این ویروس، مبتلا به تب‌خال هم بشوند. در حقیقت بیشتر افرادی که این ویروس را دارند حتی خودشان هم آگاهی ندارند.

اگر شما یک دفعه به ویروس نوع ۱ تب‌خال مبتلا شده باشید، این ویروس برای تمام عمر در بدن شما می‌ماند، ولی بیشتر مواقع این ویروس بی‌اثر و اصطلاحاً خوابیده است.

دلایلی مطمئن می‌توانند باعث برانگیخته شدن این ویروس شوند تا این ویروس واکنش دهد و در آینده باعث تب‌خال شود.

دلایل برانگیخته شدن ویروس

  • پخش شدن عفونت و یا تب
  • تغییرات هورمونی (که معمولاً در خانم‌ها مربوط به قاعدگی می‌شود.)
  • استرس
  • خستگی
  • در معرض باد و یا نور خورشید قرار گرفتن
  • تغییرات در سیستم ایمنی

نشانه‌های تب‌خال و تشخیص آن

نشانه‌های این بیماری با توجه به اینکه شما دفعه اولی است که مبتلا به آن می‌شوید و یا اینکه قبلاً به آن مبتلا شده‌اید متفاوت هستند.

نشانه‌های اولین تب‌خال شامل موارد زیر می‌شود:

  • تاول‌های دردناک روی لب و یا گونه‌ها، دهان، بینی و یا گلو
  • احساس درد در گلو و دهان
  • تب و درد بدن
  • دیده شدن ورم در گردن

در مدت زمان بروز تب‌خال‌هایی که برای بار دوم به وجود می‌آیند، شما ممکن است هنوز تب‌خال‌های دردناک داشته باشید ولی احتمال بروز مجدد بقیه علائم بسیار کم‌تر است.

در دفعه اول، تب‌خال‌ها معمولاً بین ۱۰ تا ۱۴ روز به درازا می‌کشند ولی تب‌خال‌هایی که در دفعه دوم رخ می‌دهند معمولاً خیلی طولانی‌مدت نیستند و در عرض هشت روز خوب می‌شوند.

تب‌خال‌ها معمولاً در بیرون از دهان رشد می‌کنند ولی می‌توانند در داخل دهان هم رشد کنند و وجود داشته باشند؛ و اگر تب‌خال‌ها داخل دهان باشند معمولاً روی لثه و یا سقف دهان هستند.

بعضی افراد می‌توانند رشد تب‌خال را اطراف لبشان حدوداً یک روز پیش از ظهور احساس کنند؛ که این احساس معمولاً به صورت درد، سوزش و خارش احساس می‌شود.

اگر علائم و نشانه‌های تب‌خال‌ شما مخصوصاً سخت و طاقت‌فرسا بود و یا باعث عدم توانایی نوشیدن آب و یا غذا می‌شد باید به پزشک مراجعه کنید. اگر علائم تب‌خال‌ شما خفیف بود و یا اگر باعث رنجش و یا اذیت شما نمی‌شوند احتمالاً نیازی نیست به دکتر مراجعه کنید. معمولاً دکترها می‌توانند با یک نگاه تب‌خال را تشخیص دهند و یا حتی با گرفتن نمونه مایع از تب‌خال و از طریق این آزمایش پی به وجود ویروس تب‌خال ببرند (HSV-1) ولی در بیشتر مواقع نیازی به آزمایش نیست.

تب‌خال‌ها شبیه به آفت نیستند، آفت‌ها معمولاً دردناک هستند و رنگی قرمز و سفید دارند که معمولاً در داخل دهان ایجاد می‌شوند. آفت‌ها معمولاً روی لثه، داخل لب، یا گونه و یا روی زبان ظهور می‌کنند؛ و معمولاً آفت‌ها شبیه تاول نیستند و اثر زخم ندارند و همچنین آفت‌ها از تب‌خال به وجود نمی‌آیند و یا مسری نیستند.

اما نکته‌ای که اهمیت دارد این است که شما باید بدانید این ویروس چگونه می‌تواند توسط فرد دیگری که مبتلا به این ویروس است، سرایت کند. در ابتدا باید بدانید که این ویروس می‌تواند از طریق راه‌های زیر به سرعت انتشار یابد:

راه‌های انتقال ویروس

  • بوسیدن
  • استفاده مشترک از لیوان شخصی
  • استفاده مشترک از رژلب و یا براق‌کننده‌ها و نرم‌کننده‌های لب
  • استفاده مشترک از حوله، مسواک، تیغ و یا هر وسیله‌ای که ممکن است با ویروس تب‌خال در ارتباط باشد
  • لمس کردن تب‌خال
  • رابطه دهانی (امکان گرفتن ویروس تب‌خال از ناحیه تناسلی با داشتن رابطه از طریق دهان وجود دارد.)

و نکته مهم دیگر، تمیز نگه داشتن دست‌ها در مواقع بروز تب‌خال است چرا که آنها می‌توانند از مناطق اطراف دهان به ناحیه‌های دیگر پخش شوند و اگر تب‌خال دارید باید دست‌های خود را پیش از لمس کردن پوست خود و یا دیگران با دقت بشویید؛ و همچنین باید دقت داشته باشید که اصلاً نباید آن را لمس کنید.

جالب است بدانید که در بعضی افراد ویروس تب‌خال‌ می‌تواند به مناطقی همچون: ۱- سرانگشتان (به ویژه کودکان که به طور مداوم انگشت‌های خود را می‌مکند)، ۲- چشم، ۳- مناطق دیگر از پوست سرایت کند (افرادی که دارای عارضه پوستی اگزما هستند بیشتر در خطر پخش شدن ویروس در نواحی دیگر از بدنشان هستند).

حال به تعدادی از داروها و روش‌های درمان خانگی اشاره می‌کنیم که می‌تواند خیلی مفید واقع شود مخصوصاً اگر اولین بار است که مبتلا به تب‌خال‌ شده‌اید و درد زیادی را احساس می‌کنید.

درمان تب‌خال:

به طور کلی داروهایی که برای تب‌خال استفاده می‌شود به دو دسته تقسیم می‌شود.

  • داروهای ضدویروسی: این دسته شامل داروهایی می‌شود که کمک می‌کند بدن شما بتواند در مقابل ویروس تب‌خال مبارزه کند و همچنین باعث کاهش علائم و نشانه‌ها می‌شود و در نهایت باعث بهبودی سریع‌تر تب‌خال می‌شود.

البته شما برای استفاده از بیشتر داروهای ضدویروسی نیازمند نسخه و تجویز پزشک هستید و همچنین داروهای ضدویروسی می‌تواند شامل قرص‌های خوراکی و کرم‌های مخصوص پوست باشد.

بیشتر داروهای ضدویروسی که برای درمان تب‌خال استفاده می‌شود موارد زیر می‌شود:

  • Zovirax
  • Famvir
  • Valtrex
  • Abreva

اگر شما سریع اقدام به مصرف داروهای ضدویروسی کنید، این داروها می‌توانند خیلی مفید و کارساز باشند، حتی بهتر است قبل از پیشرفت تاول‌های حاصل از تب‌خال شروع به مصرف دارو نمایید.

بعضی از افراد که دفعات زیادی دچار تب‌خال می‌شوند، نیاز دارند که به طور مداوم از داروهای ضدویروسی استفاده کنند، ولی در اکثر مواقع بیش‌تر افراد نیازمند درمان با داروهای ضدویروسی نیستند.

  • داروهای ضد درد، مسکن: این داروها فقط با درد ناشی از تب‌خال مبارزه می‌کنند و خودشان نمی‌توانند از بین برنده ویروس باشند و همچنین برای دریافت این داروها می‌توانید خودتان اقدام کنید و نیازی به تجویز پزشک نیست.

کاهش‌دهنده‌های درد خوراکی شامل موارد زیر می‌شود:

  • Asprin
  • Tylenol (استامینوفن)
  • Advil (استامینوفن)

و حال به چند درمان خانگی اشاره می‌کنیم که شما می‌توانید با انجام این مراحل درد و رنجش ناشی از تب‌خال را کاهش دهید.

  • می‌توانید چیزهای خنکی مثل یخ و بستنی یخی بمکید.
  • می‌توانید یک لیف گرم و یا تکه یخی را روی ناحیه دردناک بگذارید.
  • تب‌خال خود را با استفاده از آب و صابون و یا شستشودهنده‌های ضد باکتریایی به آرامی بشویید تا از انتشار یافتن ویروس به نواحی دیگر بدنتان جلوگیری شود.
  • از خوردن نوشیدنی‌های داغ، مرکبات (مثل لیمو، پرتقال) و غذاهای تند و نمکی خودداری کنید چرا که در اثر برخورد این مواد با تب‌خال می‌تواند احساس سوزش شما را بیشتر کند.
  • تب‌خال و ناحیه اطراف آن را با کرم‌های محافظت‌کننده‌ای مثل وازلین چرب کنید (این کار باعث می‌شود که ناحیه تب‌خال مرطوب بماند و پوست شما ترک نخورد)

منبع:

وب‌سایت سلامت روزمره (everydayhealth)

 

Author: Lindsey Konkel
Medically Reviewed by Robert Jasmer, MD




معرفی برخی از محصولات برای درمان تبخال

 محلول موضعی میرتلکس

این قطره برای از بین بردن تبخال و آفت دهان کاربرد دارد.

محلول-موضعی-میرتلکس

برای مشاهده اطلاعات بیشتر و خرید این محصول کلیک کنید.



 

کرم موضعی بالمرا

این ژل مصرف در درمان تبخال ناشی از ویروس هرپس سیمپلکس نوع یک، مفید است.

کرم-موضعی-بالمرا

برای مشاهده اطلاعات بیشتر و خرید این محصول کلیک کنید.



 

ژل گیاهی ملیسان

ژل گیاهی ملیسان در رفع عفونت‌های ویروسی پوست (تبخال و زونا) کاربرد دارد و ضد باکتری (آکنه) نیز می‌باشد.

ژل-گیاهی-ملیسان

برای مشاهده اطلاعات بیشتر و خرید این محصول کلیک کنید.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *